poniedziałek, 20 maja 2019

Teoria poliwagalna - o wpływie nerwu błędnego na zdrowie. Wywiad z jej odkrywcą i twórcą prof. S. Porges'em

Wklejam poniżej przekład wywiadu ze Stephenem Porges'em.

Wywiad ukazał się w oryginale, w kwietniu 2006 r. 
https://www.sott.net/article/228410-How-your-nervous-system-sabotages-your-ability-to-relate

natomiast polski przekład  w 2011 r.
tutaj: https://www.researchgate.net/publication/304670073_Poliwagalna_teoria

pozwoliłem sobie skopiować na blog - jedynie dlatego, że czasem wartościowe treści znikają niespodziewanie, a ten wywiad uważam za znakomity, a przy tym za historyczny, gdyż ukazała się przed opublikowaniem pierwszej książki S. Porges'a (2011) o teorii poliwagalnej, ale już 11 lat po przedstawieniu teorii poliwagalnej na łamach pism naukowych (1995).

© nexuspub

przekład:  PRACowniA


"Jak układ nerwowy sabotuje twoją zdolność do kontaktu z ludźmi"

A gdyby wszystkie nasze udręki dało się wytłumaczyć automatycznymi reakcjami ciała na zachodzące wokół nas zdarzenia? A jeśli lekiem na umysłowe i emocjonalne zaburzenia, od autyzmu po ataki paniki, okazałoby się nowe podejście do funkcjonowania układu nerwowego? Dr Stephen Porges tak właśnie uważa. Porges, profesor psychiatrii na University of Illinois w Chicago i dyrektor tamtejszego Brain-Body Center, spędził wiele lat na poszukiwaniu wskazówek co do sposobu funkcjonowania mózgu, aż opracował teorię poliwagalną, jak ją sam nazwał. Skupia się ona na ewolucji układu nerwowego człowieka oraz na początkach struktur mózgowych i zakłada, że nasze społeczne zachowania i zaburzenia emocjonalne mają podłoże biologiczne – są w nas „wbudowane” – w większym stopniu, niż myślimy. W oparciu o tę teorię Porges wraz z kolegami opracowali technikę terapii, mającą ułatwić ludziom komunikację i wzajemny kontakt.
Termin „poliwagalny” jest połączeniem słów „poli-”, oznaczającego „wiele”, oraz „wagalny”, odnoszącego się do nerwu błędnego (z łac. i ang. „vagus”). Żeby zrozumieć tę teorię, przyjrzyjmy się nerwowi błędnemu – podstawowej części autonomicznego układu nerwowego. Układ ten, którego nie kontrolujemy, odpowiedzialny jest za czynności wykonywane przez nas automatycznie, jak choćby trawienie. Nerw błędny wychodzi z pnia mózgu, a jego odgałęzienia nadzorują struktury w głowie oraz w innych narządach, włącznie z sercem. Zgodnie z tą teorią, za charakterystyczne sposoby reakcji na sytuacje, które postrzegamy jako bezpieczne lub niebezpieczne, odpowiadają dwie różne gałęzie nerwu błędnego. Teoria poliwagalna odzwierciedla także trzy etapy ewolucji, jaka dokonała się na przestrzeni milionów lat, i doprowadziła do powstania naszego autonomicznego układu nerwowego.
Główna część badań Porgesa prowadzona jest obecnie w Brain-Body Center, liczącym ponad 2 tysiące metrów kwadratowych centrum badań interdyscyplinarnych przy Uniwersytecie Illinois. Wspólnie pracują tam specjaliści w dziedzinie endokrynologii, neuroanatomii, neurobiologii, psychiatrii i psychologii. Badają modele zachowań społecznych i opracowują terapie na takie zaburzenia, jak autyzm czy lęki. Teoria poliwagalna Porgesa zaczyna pojawiać się na szkoleniach masażystów, terapeutów i pedagogów. Przykładem jest ogólnokrajowa konferencja Hakomi, która odbyła się zeszłego lata na Uniwersytecie Naropy, gdzie dr Porges był głównym mówcą. (Hakomi jest zarówno systemem masaży, jak i psychoterapii opartej na pracy z ciałem.) Podczas tej konferencji Porges opisał teorię poliwagalną i jej znaczenie wydawcy magazynu Nexus, Raviemu Dykemie.
RD: Proszę opowiedzieć mi o teorii, którą pan opracował – teorii poliwagalnej. Czy nie jest to novum wobec teorii dwu układów nerwowych?
SP: Chciałbym to sprecyzować. Z historycznego punktu widzenia autonomiczny układ nerwowy został podzielony na dwie części: na układ współczulny (sympatyczny) i przywspółczulny (parasympatyczny). Taki strukturalny model powstał na przełomie XIX i XX wieku. Z biegiem lat zaczął nabierać życia, aczkolwiek obecnie wiemy na ten temat o wiele więcej. Zasadniczo model ten wiązał układ współczulny z reakcją „uciekaj albo walcz”, zaś układ przywspółczulny ze zwykłym funkcjonowaniem, kiedy człowiek jest spokojny i opanowany.
Taki model autonomicznego układu nerwowego ewoluował w różne „teorie równowagi”, jako że większość narządów ciała, takich jak serce, płuca czy jelita, posiada unerwienie zarówno współczulne, jak i przywspółczulne.
Większa część unerwienia przywspółczulnego (energii nerwowej) pochodzi od jednego nerwu, zwanego błędnym, który wychodzi z mózgu i unerwia układ pokarmowy, oddechowy, serce i narządy jamy brzusznej. Nerw błędny, przez który przechodzą szlaki nerwowe, najprościej wyobrazić sobie jako rurkę lub przewód. Taki jego obraz wymógł na naukowcach spostrzeżenie, że poszczególne włókna nerwu błędnego mają swój początek w różnych częściach pnia mózgu. Przykładowo, szlaki nerwowe biegnące przez nerw błędny do jelita grubego wychodzą z jednej części mózgu, natomiast szlaki biegnące do serca i płuc – z innej.
RD: Czy to względnie nowa wiedza?
SP: Tak. Jednak zgodnie z tą teorią układ nerwowy reaguje na wyzwania życia codziennego w sposób hierarchiczny, a nie w zrównoważony. Innymi słowy, gdy badamy ewolucyjną drogę rozwoju autonomicznego układu nerwowego u kręgowców – od pradawnych bezżuchwowców przez ryby kostnoszkieletowe, aż po pierwsze ssaki i ludzi – odkrywamy, że nie tylko rozwój kory mózgowej (zewnętrznej powłoki mózgu, będącej jego największą częścią) jest skomplikowany, ale i to, że zaszła zmiana w sposobie funkcjonowania autonomicznego układu nerwowego. To już nie jest równowaga układów współczulnego i przywspółczulnego. To układ hierarchiczny.

sobota, 11 maja 2019

Wstęp do teorii poliwagalnej, o jej pochodzeniu i twórcy - Steven Porges

WItajcie,

dzisiaj nowy filmik nagrany przeze mnie w trakcie szkolenia "Polyvegal theory - clinical aplication seminar with Deb Dana".

tu króciutki filmik z sali seminaryjnej:
https://youtu.be/RHJ-DaMlqNI

a poniżej (dłuższy wykładzik):
Podstawowe informacje wstęþne o teorii poliwagalnej, jej pochodzeniu i twórcy - Steven Porges.
Jest to pierwszy z serii filmów opisujących tę teorię oraz jej zastosowanie w praktyce - zarówno w terapii jak i życiu codziennym każdego człowieka a nawet zwierzęcia (pod warunkiem że jest ssakiem :) ) zapraszam do udziału w warsztacie : "Warsztat! Zastosowanie teorii poliwagalnej w terapii i w życiu" już wkrótce, bo 15 i 16 czerwca 2019 r. w Krakowie. szczegóły tutaj: https://robertpalusinski.blogspot.com/2019/03/warsztat-zastosowanie-teorii.html


środa, 27 marca 2019

Jaka jest skala twojej odporności w kontekście ACE?

Jaka jest skala twojej odporności w kontekście ACE?

Poniższy kwestionariusz został opracowany przez specjalistów zajmujących się
okresem wczesnego dzieciństwa, pediatrów, psychologów i specjalistów służby zdrowia w Southern Kennebec Healthy Start, Augusta, Maine, w 2006 r. Zaktualizowany w lutym 2013 r.



System punktacji jest wzorowany na pytaniach z badania ACE. Treść pytań opierała się na szeregu badań z literatury z ostatnich 40 lat, w tym badań Emmy Werner i innych. Cel testu ogranicza się do edukacji rodziców, nauczycieli, itd. Nie został opracowany do badań czy diagnozy.
Twórcy kwestionariusza rezyliencji (odporności) Mark Rains i Kate McClinn informują, że proponowane pytania dotyczące odporności (rezyliencji) mają na celu wyłącznie zachęcenie do refleksji i rozmowy na temat doświadczeń, które mogą pomóc chronić większość ludzi (około trzy/czwarte) z wynikiem cztery (4) lub więcej doświadczeń ACE przed rozwojem negatywnych skutków. Bezpieczne wczesne dzieciństwo jest pomocne, ale nie jest konieczne. Z kolei większa liczba pozytywnych doświadczeń niekoniecznie stanowi większą ochronę.
Autorzy dodają, że pytania oparte zostały na doświadczeniach ich własnego życia i że czytelnicy mogą błędnie zinterpretować lub źle zrozumieć ich doświadczenie w zakresie ryzyka i odporności, oparte na kwestionariuszach ACE lub „Resilience" (Odporność). Aby uzyskać więcej informacji, sugeruje przeczytanie artykułu na temat zbyt wysokich ACE: Putting resilience and resilience surveys under the microscope.

Kwestionariusz RESILIENCE (odporności na dośw. ACE)

wtorek, 26 marca 2019

Jaki jest Twój wynik testu ACE

Jaki jest Twój wynik testu ACE ? 

(w kolejnym poście: jaki jest Twój wskaźnik odporności /resilience/?)

Przy okazji: widziałeś/aś już film z Dr Nadine Burke Harris, która objaśnia co to jest ACE z punktu widzenia lekarki i jak wyniki badań nad tymi doświadczeniami wpłynęły na jej praktykę pediatry?

(a kilka dni temu zamieściłem film o badaniach ACE oraz moje terapeutyczne refleksje w tym zakresie!)


Istnieje 10 rodzajów traumy dziecięcej mierzonych w badaniu ACE. 

Pięć z nich - indywidualne (dwie kolumny po lewej stronie na rysunku), są to: 

  • znęcanie się fizyczne,
  • obrażanie słowne (werbalne),
  • wykorzystywanie seksualne,
  • zaniedbanie fizyczne (np brak wizyt u lekarza, niedożywienie itp.) oraz
  • zaniedbanie emocjonalne. 


Pięć jest związanych z innymi członkami rodziny (kolumna po prawej na rys.): 

  • rodzicem, który jest alkoholikiem,
  • matką (lub inny najważniejszy opiekun/ka), która jest ofiarą przemocy domowej,
  • członek rodziny w więzieniu,
  • członek rodziny ze zdiagnozowaną z chorobą psychiczną oraz
  •  zniknięcie jednego  rodzica w wyniku rozwodu, śmierci lub porzucenia.

Każdy rodzaj traumy liczy się jako jeden. Tak więc osoba, która była fizycznie maltretowana, z jednym rodzicem alkoholikiem i pobitą matką ma wynik ACE wynoszący trzy.

Istnieje oczywiście wiele innych rodzajów traumy z dzieciństwa - rasizm, seksizm, homofobia, zastraszanie-nękanie (bullying), obserwowanie rodzeństwa nadużywającego alkoholu/środków, utrata opiekuna (babcia, matka, dziadek itd.), Bezdomność, przetrwanie i powrót do zdrowia po ciężkim wypadku, obserwowanie ojca maltretowanego przez matkę, bycie świadkiem jak babcia nadużywa (np. szydzi) z ojca, uczestniczenie w systemie opieki zastępczej (rodzina zastępcza, dom dziecka itp), zaangażowanie w system wymiaru sprawiedliwości dla nieletnich itp. ...

Badanie ACE obejmowało tylko te 10 traum z dzieciństwa, ponieważ były one wymieniane przez grupę około 300 członków badanych w ramach Kaiser Study; te traumy były również dobrze zbadane indywidualnie w literaturze naukowej.

Najważniejszą rzeczą do zapamiętania jest to, że punktacja ACE ma służyć jako wskazówka: jeśli doświadczyłeś/aś innych rodzajów toksycznego stresu przez miesiące lub lata, to prawdopodobnie zwiększyłoby to ryzyko konsekwencji zdrowotnych.

UWAGA:
jeśli twój wynik jest 4 i więcej - KONIECZNIE przeczytaj kolejny artykuł (wpis) wraz z testem twojej odporności !

Oto test i pytanie o twoje doświadczenia przed 18-tymi urodzinami:
Wpisz 1 jeśli odpowiedź brzmi "Tak"

Co to jest ACE - "Adverse Childhood Experience (traumatyczne doświadczenia z dzieciństwa) i dlaczego jest to tak piekielnie ważne.

 "Traumatyczne doświadczenia z dzieciństwa, to najbardziej zaniedbane zagrożenie zdrowia publicznego, z którym mamy do czynienia dzisiaj." I dla wielu ludzi, to przerażająca perspektywa. Zasięg i rozmiar tego problemu wydaje się tak duży, że trudno sobie wyobrazić, jak możemy się do tego zabrać.

Załączony film znakomicie objaśnia co to jest ACE i dlaczego śmiertelnie ważne jest o tym wiedzieć i pamiętać.
Szereg takich powtarzalnych doświadczeń tworzy nowo opisaną i zatwierdzoną w ICD 10 jednostkę chorobową - cPTSD - złożony (lub rozwojowy) Zespół Stresu Pourazowego (o tym będzie warsztat w czerwcu)

"Traumatyczne doświadczenia z dzieciństwa" (ACE), to badania, których wynik powinni znać wszyscy. Przeprowadzili je dr Vincent Felitti z Kaiser i dr Bob Anda z CDC. Przepytali 17 500 dorosłych o ich przeszłość, określaną mianem traumatycznych doświadczeń z dzieciństwa (ACE). Takich jak: znęcanie się fizyczne, emocjonalne i seksualne, fizyczne lub emocjonalne zaniedbanie, choroba psychiczna rodzica uzależnienie od narkotyków,  więzienie, separacja lub rozwód rodziców, czy przemoc domowa. Za pozytywną odpowiedź otrzymywało się punkt ACE. Następnie porównali wyniki wywiadu z wynikami zdrowotnymi. To, czego się dowiedzieli, było szokujące. 

1. Traumatyczne doświadczenia są niezwykle powszechne. 67% populacji miało przynajmniej jedno takie doświadczenie, a 12,6%, (jedno dziecko na osiem) miało 4 lub więcej. 

2. Ponadto badania wykazały, że istniała zależność dawka-reakcja pomiędzy traumatycznymi doświadczeniami, a skutkami zdrowotnymi. Im większa ilość negatywnych doświadczeń, tym gorsze zdrowie. Dla osoby z wynikiem ACE 4 lub więcej ryzyko zachorowania na przewlekłą chorobę płuc było 2,5 razy większe niż dla kogoś z wynikiem ACE 0. Tak samo było z żółtaczką. Depresja była 4,5 razy częstsza. Samobójstwo 12 razy bardziej prawdopodobne. Osoba z wynikiem ACE 7 lub więcej miała trzykrotnie większe ryzyko zachorowania na raka płuc i 3,5 razy większe ryzyko choroby niedokrwiennej serca, zabójcy numer jeden w USA. 

W kolejnym wpisie umieszczam skalę - test badania stopnia ACE.
a teraz film z polskimi napisami.
GORĄCO polecam!
(jeśli polskie napisy się nie wyświetlają - w dolnym prawym rogu filmu możesz wybrać wersję "polish")






Reviewed by Karolina Borowska




piątek, 22 marca 2019

Dlaczego palimy papierosy ?

Dzisiaj z filmu możemy się dowiedzieć dlaczego (lub po co) ludzie palą papierosy !
A przynajmniej o dwóch z pośród wielu możliwych przyczyn.
A także o fascynujących odkryciach i możliwościach z tym związanych.
Jak zwykle wszelkie komentarze mile widziane + inne możliwości i koncepcje ...
Niech wzrasta nasza wiedza o paleniu :)
Szerzej, obszerniej i głębiej o mojej pracy z paleniem papierosów z wykorzystaniem psychologii zorientowanej na proces oraz jungowskiej aktywnej wyobraźni, pisałem TUTAJ - 10 lat temu o doświadczeniach sprzed lat 17-tu :) 

środa, 20 marca 2019

O strachu i smokach

Strach towarzyszy nam od urodzenia. Dzięki tej emocji możemy całkiem skutecznie chronić się przed licznymi niebezpieczeństwami. Jednak z biegiem lat, chociaż jesteśmy już dorosłe, bywa, że strach nadal kieruje naszymi poczynaniami tak samo, jak w dzieciństwie. W niezauważalny i subtelny sposób ta najsilniejsza z emocji może sterować całym naszym życiem i postępowaniem. Im dłużej jesteśmy pod jej wpływem, tym bardziej stajemy się zamknięte/zamknięci i niewrażliwe/i na inne, ożywcze podpowiedzi płynące z głębi duszy. Życie wielkiej liczby osób ukierunkowane jest głównie na to, żeby się nie bać i przetrwać. Ludzie robią to na różne sposoby: unikają sytuacji nieprzyjemnych i nie chcianych, znieczulają się lekarstwami, alkoholem, muzyką czy innymi rodzajami głośnej rozrywki lub "przerzuca" ich na drugą stronę, po czym wykazują nierozsądną brawurę „przełamując” strach. Innym rodzajem strachu - najczęściej powiązanym ze wstydem - jest niemożność przyznania się do tego, że coś większego, wspanialszego chce się przejawić poprzez nas w świecie! Że celem życia nie jest „szczęście” opisywane przez popularne tygodniki, ale odkrycie znaczenia i sensu życia - własnej najgłębszej realizacji, w tym tego, co zwie się "po-wołaniem". Strach często wiąże się z Cieniem i podobnie jak sam Cień posiada dwa oblicza: -- to co się wydaje nam najgorsze, najpotworniejsze oraz to, -- co najwspanialsze ... O tym, że jesteśmy czymś więcej niż nam się wydaje, choć boimy się do tego przyznać, pisała Marianne Williamson w książce „A Return to Love” (Pierwsze wydanie: 1992): „Nasz najgłębiej zakorzeniony strach nie rodzi się z poczucia, że coś z nami jest „nie w porządku”. Najbardziej boimy się własnej, niezmierzonej siły. Najbardziej lękamy się własnego światła, a nie ciemności. Zadajemy sobie pytania: czy to możliwe, żebym był/a tak błyskotliwa/y, piękna, utalentowana i bajeczna? A przecież taki/a właśnie jesteś! Jesteś dzieckiem Bożym. Pomniejszanie siebie, w żaden sposób nie służy światu. Nie ma nic cudownego w tym, że kurczymy się, aby inni w naszym otoczeniu nie czuli się zaniepokojeni. Urodziliśmy się, aby manifestować obecną w nas bożą chwałę. Ta jakość nie jest własnością wybrańców; jest częścią każdej (i każdego) z nas. Kiedy pozwalamy na to, żeby rozbłysło nasze wewnętrzne światło, to nieświadomie dajemy innym ludziom przyzwolenie, by również tak czynili. Kiedy uwalniamy się od strachu, to sama nasza obecność automatycznie wyzwala (od strachu) innych."



o metodzie Dragon Dreaming zobacz więcej:
https://robertpalusinski.blogspot.com...

czwartek, 14 marca 2019

Poszukiwanie i odzyskiwanie mocy - power quest tam, gdzie własnie jesteś

Pierwszy z serii filmików w których dzielę się swoją wiedzą o psychologii w nurcie głębi i procesu - czyli procesów głębi ludzkim językiem :) .
Dziś o MOCY - czym jest?
Kiedy jej nie ma?
Jak może być dostępna? (zwłaszcza jak jej "nie ma")
Napisz komentarz co o tym sądzisz - będę wdzięczny - i postaram się odpisać, co otworzy dialog i lepsze po-rozumienie...

A TRIBUTE TO DR. VINCENT FELITTI

  Dr Felitti przez "przypadek" odkrył a przede wszystkim wykazał  jak ważne i dalekosiężne w skutkach zdrowotnych zarówno cielesnych jak i psychologicznych są "Adverse Childhood Experiences" (ACE) (Wrogie/traumatyczne doświadczenia z dzieciństwa) ...

W moim doświadczeniu terapeuty, praktycznie zawsze trafiamy z klientami na podobne doświadczenia traumatyzujące.
Dlaczego jedne osoby lepiej sobie z tym radzą a inne gorzej?

sobota, 9 marca 2019

Warsztat! Zastosowanie teorii poliwagalnej w terapii i w życiu

 Brak dostępnego opisu zdjęcia.
Praktyczne zastosowanie teorii poliwagalnej
w terapii i w życiu 


Wprowadzenie - poziom Intro
(Kraków, 15 - 16 czerwca 2019 )
Autonomiczny układ nerwowy "rzeźbi" nasze doświadczenia w zakresie bezpieczeństwa a także wpływa na naszą zdolność tworzenia i podtrzymywania związków, relacji, więzi ("mózg społeczny").  "Zamyka" nas przed ludźmi i światem lub "otwiera". Układy autonomiczne działają poza obszarem świadomości; automatycznie szacują zagrożenie, poczucie bezpieczeństwa i ryzyko oraz inicjują (lub blokują) działania, które pomagają radzić sobie z wyzwaniami codziennego życia.
Trauma przerywa zrównoważony i naturalny rozwój samo-regulacji układu nerwowego. Pod wpływem wydarzeń i doświadczeń traumatycznych (a w przypadku cPTSD całej ich serii) tworzą się autonomiczne wzorce ochrony zastępujące adekwatne przystosowanie oraz relacje z obiektami i światem. Teoria Poliwagalna (sformułowana przez prof. Stephena Porges'a w 1994 r.), dzięki odkryciu organizujących zasad hierarchii, neurocepcji i współregulacji, zrewolucjonizowała rozumienie funkcjonowania systemów autonomicznych. Dzięki niej zyskaliśmy konkretne narzędzie - przewodnik po neurofizjologicznych procesach mobilizacji, załamania oraz zaangażowania społecznego i potrafimy lepiej wyprowadzać naszych klientów z adaptacyjnych reakcji pozwalających funkcjonować  na poziomie przetrwania ku autonomicznie regulowanemu poczuciu bezpieczeństwa, które jest niezbędnym warunkiem odzyskania energii życiowej i skutecznej terapii.

piątek, 22 lutego 2019

Książka "Tao Pływania"




oto link do pobrania ksiązki: https://goo.gl/tqbwXP
towarzyszący jej film z pokazem ćwiczeń w wodzie: https://youtu.be/KvSi3UW3sR0,

JEŚLI  podoba ci się ta książka i jest dla ciebie przydatna - to rozważ proszę jej wsparcie tu: https://zrzutka.pl/sm6jxf

oraz podziel się nim ze znajomymi !
Znalezione obrazy dla zapytania Książka "Tao Pływania"